Lazar Nikolić „Golubov”, srpski učitelj, istoriograf i slikar, rođen je 29. marta 1824. u Jarkovcu. Radni vek, koji je trajao pune 43 godine, proveo je kao srpski narodni učitelj u banatskom selu Dobrica, gde upoznaje slavnog slikara Konstantina Danila, koji 1853. godine dolazi da oslika tamošnju crkvu. Pod njegovim uticajem tokom tri godine saradnje, razvija svoj dar za slikanje, što je za njegovog života rezultiralo sa više od 200 slika – najčešće portreta i ikona, i to za Crepaju, Orlovat, Deliblato, Margitu, Pančevo i Dobricu. U Narodnom muzeju u Zrenjaninu u oviru stalne postavke Umetničkog odeljenja izložene su njegove dve slike “Vaskrsenje Hristovo” (oko 1855) i “Sveti Nikola” (oko 1855), dok se u depou ovog odeljenja čuvamo nekoliko njegovih crteža i autoportret, koji je naslikao uz pomoć ogledala.
U okviru Zbirke stare i retke knjige, koja se čuva u Specijalnoj biblioteci Narodnog muzeja u Zrenjaninu, nalaze se i Nikolićeve rukopisne beleške poput “Učiteljske beleške: Slaveno-serbska gramatika” iz 1883. godine, “Osmoglasnik” pisan 1840. godine i “Hronika mesta Dobrice u Banatu od njenog postanka do najnovijeg doba” iz 1877. godine. Knjige su bogato stilizovane i ukrašene ilustracijama, ukoričene u tvrdi povez sa plavim platnom.
Lazar Nikolić nije video slikarske akademije ni velikih slikarskih galerija pa da se mogao usavršiti u radu svome. Ugledao se samo u svoga genijalnoga učitelja i crpeo je sam iz sebe. Bio je poslednji predstavnik umetničke škole Konstantina Danila a u čitavom nizu članaka . u podliscima „Zastave“ opisao je i zabeležio sve što je o njoj znao te je tako postao i njenim istorikom. Jer Danil je praktično zasnovao čitavu slikarsku školu, čiji su učenici bili i Marko Zavišić mlađi, Uroš Knežević, ali i prota pančevački Konstantin Arsenović, i pesnik Đura Jakšić.
Lazar Nikolić bavio se životom i radom još nekih naših poznatih slikara poput Marka Zavišića, Todora Ilića Češljara i drugih, a njihove biografije su sačuvane zahvaljujući knjizi koju je pisao zajedno sa sinom Vladimirom Nikolićem – “Srpski slikari : Prilog kulturnoj povesnici srpskog naroda” (1895). Umro je u 65. godini u Dobrici. Zanimljivo je pomenuti da je njegov portret po fotografiji 1895. godine, koji je naručio sin Vladimir nakon njegove smrti, naslikao Uroš Predić, čiji legat se nalazi u Narodnom muzeju u Zrenjaninu. Sam portret je, inače, vlasništvo Narodnog muzeja u Nišu.
Ž. Balaban
Projekat „Blago depoa vojvođanskih muzeja” realizuje „Dnevnik Vojvodina pres”, a sufinansiran je iz budžeta Reoublike Srbije – Ministarstva informisanja i telekomunikacija. Stavovi izneti u podržanom medijskom projektu nužno ne izražavaju stavove organa koji je dodelio sredstva.